


Zekât, İslâm’ın beş şartından biri olup, kelime anlamı olarak ‘artmak, çoğalmak ve temizlenmek’ demektir. Kavramsal olarak ise belirli bir mal varlığına (yani nisap miktarına) sahip Müslümanların, bu malın üzerinden bir yıl geçtikten sonra, yılda bir kez Kur’ân-ı Kerîm’de belirtilen sınıflara vermesi gereken belirli oranı ifade eder. Bu ibadet, malı temizleyip nefsi arındırdığı gibi toplumda yardımlaşma ve dayanışmayı da güçlendirir.
Kur’ân-ı Kerîm’de Tevbe Sûresi’nin 60. âyetinde zekâtın verilebileceği 8 grup şöyle belirtilmiştir:
• Fakirler: Temel ihtiyaçlarını karşılayacak kadar malı bulunan ancak geliri yetersiz olan kişidir.
• Miskinler: Hiçbir malı ve geliri olmayan kişidir.
• Zekat Memurları (Âmilüne 'Aleyha): Zekâtın toplanması ve dağıtılması sürecinin her aşamasında görev alan tüm görevlileri kapsamaktadır.
• Kalpleri İslam'a Isındırılmak İstenenler (Müellefetü'l-Kulub): İslam'a yakınlaştırılmaları amaçlanan ve Müslümanlara zarar vermelerinin önlenmesi istenen kişilerdir.
• Köleler (Fî'r-Rikab): Hürriyetine kavuşmak için mâlî destek bekleyen köleler ile günümüzde esaret veya tutsaklık altında bulunan kimseler.
• Borçlular (Garimun): Borç yükü altında ezilen ve bu borçlarını ödeyemeyecek durumda olan kişilerdir.
• Allah Yolunda Olanlar (Fî Sebîlillah): Başta cihad ve ilim talebeleri olmak üzere, ilây-ı kelimetullah uğrunda çalışan kimseler.
• Yolda Kalanlar (İbnü's-Sebîl): Yolculuk sırasında parası tükenen veya başka nedenlerle sıkıntıya düşen yolcular.
Zekât, nisap miktarına (80,18 gram altın değerine) ulaşan malın (altın, para, ticaret malları vb.) kırkta biri, yani %2,5’i oranında verilir. Kişi, borçları ile temel ihtiyaç ve geçim giderleri çıktıktan sonra elinde nisap miktarı veya daha fazla bir mala sahipse, bu malın üzerinden bir hicrî yıl geçtiğinde zekât vermekle yükümlüdür.
Örnek: Borçlar ve temel ihtiyaçlar düşüldükten sonra size ait olan 600.000 TL nakit para, nisap miktarına (80,18 gram altın değerine) ulaşıyor veya aşıyorsa ve üzerinden bir hicrî yıl geçmişse, %2,5 oranında zekât vermek gerekir. Bu durumda 15.000 TL zekât vermeniz gerekir.
Dilerseniz Zekat Hesaplayıcı sayfamız üzerinden zekatınızı hesaplayabilirsiniz.
Zekât oranı her zaman %2.5 (40’ta 1) olup değişmez. Değişebilen şey, nisap miktarının para karşılığıdır. Çünkü nisap, 80,18 gram altının değeri esas alınarak hesaplanır; altının fiyatı arttıkça veya azaldıkça nisabın TL karşılığı da değişir. Bu nedenle her yıl “zekât miktarı değişti” denildiğinde aslında kastedilen, nisap sınırının güncel altın fiyatına göre farklılaşmasıdır. Yoksa nisap ölçüsü ve verilmesi gereken zekât oranı sabittir.

Zekat vermek için kesin bir dönem veya ay sınırlaması yoktur; ancak birçok Müslüman, özellikle rahmet ve bereket mevsimi olan Ramazan ayında zekatını vermeye özen gösterir. Zekat vermek için önemli olan, nisap miktarına ulaştıktan sonra bir hicri yılın geçmesidir.
Nisap, zekât ibadetinin farz olması için kişinin sahip olması gereken asgari mal miktarıdır. Zekâtın nisap miktarı, malların türüne göre değişmektedir.
Altının Nisap Miktarı
Nisap miktarı 80,18 gram altındır. 80,18 grama ulaştığında ve üzerinden bir yıl geçtiğinde %2,5 oranında zekât verilir.
Gümüşün Nisap Miktarı
Nisap miktarı 561,2 gramdır. 561,2 grama ulaştığında ve üzerinden bir yıl geçtiğinde %2,5 oranında zekât verilir.
Para, ve Ticari Malların Nisap Miktarı
Para ve ticaret mallarının toplam değeri 80,18 gram altının değerine ulaştığında ve üzerinden bir yıl geçtiğinde %2,5 oranında zekât verilir. Nisap miktarı yine 80,18 gram altının değeridir.
Hayvanların Nisap Miktarı
Küçükbaş hayvanlar (keçi, koyun): Nisap miktarı 40 tanedir. Bu durumda, 1 koyun zekât olarak verilir ve malın artışına göre gereken miktar belirlenir.
Büyükbaş hayvanlar (sığır, manda): Nisap miktarı 30 tanedir. Bu durumda, 2 yaşına girmiş 1 dana zekât olarak verilir ve malın artışına göre gereken miktar belirlenir.
Deve: Nisap miktarı 5 tanedir. Bu durumda, 1 koyun zekât olarak verilir ve malın artışına göre gereken miktar belirlenir.
Toprak Ürünlerinin Nisap Miktarı
Toprak ürünlerinin nisap miktarı 5 vesk’tir. Günümüzde buğday için bu miktar 635 kg, diğer ürünler için 653 kg ile 1000 kg arasında değişmektedir.
Yağmur suyu ile sulanan ürünlerde zekât oranı %10 (1/10), diğer masraflı sulama yöntemlerinde ise %5 (1/20) olarak belirlenmiştir.
Zekat, anne-baba, dede-nene, çocuk ve torun gibi bakımı zaten sorumluluğumuzda olan kimselere verilmez. Ancak bir kardeşiniz veya başka yakınlarınız gerçekten fakir ise onlara zekat vermek caizdir.
Kişi, bakmakla yükümlü olduğu üst (anne-baba, dede-nene) ve alt (çocuk, torun) soyuna zekat veremez. Çünkü bu kimselere zaten nafaka yükümlülüğü bulunmaktadır. Dolayısıyla torun, maddi zorluk çekse bile, dedenin/nenenin ona zekat vermesi caiz görülmez. Ancak başka aile büyükleri veya akrabalar, duruma göre toruna maddi yardımda bulunabilirler.
Zekat Farzdır: Nisap miktarı veya üzerinde mala sahip olan Müslümanlar, bu malın üzerinden bir yıl geçtikten sonra her yıl zekât vermekle yükümlüdür.
Oran %2.5 (1/40): Sahip olunan malın üzerinden, temel ihtiyaçlar ve borçlar çıkarıldıktan sonra 1/40 oranında zekat verilir.
Kimlere Verilmez: Anne, baba ve onların üst soyu ile çocuklar, torunlar ve onların alt soyu gibi bakmakla yükümlü olunan akrabalara zekât verilmez.
Zaman Sınırlaması Yoktur: Nisap miktarı elde bulunduktan sonra bir hicri yıl geçtiğinde zekatın verilmesi gerekir. Çoğu Müslüman zekatını mübarek Ramazan ayında vermeyi tercih eder.
Bu konuda daha detaylı bilgi almak için tıklayınız: https://islamansiklopedisi.org.tr/zekat

Hayrat Yardım olarak, bağışçılarımızdan gelen zekâtları, hem yurt içi hem de yurt dışında İslam hukukunun belirlediği amaç ve sınırlar doğrultusunda şu üç ana başlık altında değerlendiriyoruz:
1- Temel İhtiyaçlara Erişime Yönelik Yardım
Bu bölümde; fakir ve miskinlerden, yetim, dul kadın, yaşlı, engelli, öğrenci, mülteci, savaş mağdurları, yerinden edilmiş kişiler ve afetzedeler gibi çalışamayacak veya çalışma gücü olmayan muhtaçlar yer almaktadır. Bu kişilere, ihtiyaçlarına göre nakdi, ayni (gıda, iftar ve giyim) ve barınma yardımları yapıyoruz.
2- Finansal İstikrar Sağlamaya Yönelik Yardım
Bu bölümde; çalışabilen ancak sermayesi veya gerekli araç-gereçleri olmayan kişilere yönelik yardımlar sunulmaktadır. Bu kişilere, bildikleri işi kurabilmeleri için nakdi yardım sağlıyor ve eksik araç-gereç temin ediyoruz. Ayrıca, işleri başarıyla yapabilmeleri ve kendi ayakları üzerinde durmaya başlamalarına kadar takip ve rehberlik desteği sağlıyoruz.
3- İslam’ın Yayılması ve Müdafaasına Yönelik Yardım
Bu kısımda; ilim talebeleri, dini yüceltmek için çalışanlar ve İslam'ı kabul edenlerin İslam’ı kalplerinde güçlendirmelerine yönelik yardımlar yer almaktadır.
Yerinde Teslim: Bu faaliyetleri, hem yurt içinde hem de yurt dışında temsilcilerimiz, partnerlerimiz ve gönüllülerimiz aracılığıyla yürütüyor ve yardımları doğrudan ihtiyaç sahiplerine ulaştırıyoruz.
Bu sayede, zekâtlarınız güvenli ve şeffaf bir şekilde gerçek ihtiyaç sahiplerine ulaştırılır.
• Web sitemiz üzerinden online bağış yapabilirsiniz.
• EFT/Havale yoluyla banka hesap numaralarımıza bağış yapabilirsiniz.
• Temsilcilerimizle iletişim kurabilirsiniz.
• 444 36 74 çağrı merkezimizle iletişime geçebilirsiniz.
12.02.2016 tarihli T.C. Bakanlar Kurulu Kararı ile Kamu Yararına Çalışan Dernek statüsündedir.
13.03.2017 tarihli T.C. Bakanlar Kurulu Kararı ile İzin Almadan Yardım Toplayabilen Kuruluş statüsündedir.